मंगळागौरीच्या ओव्या महाराष्ट्रामध्ये मंगळागौर हा स्त्रियांचा अत्यंत महत्त्वाचा आणि आनंदाचा सण मानला जातो. श्रावण महिन्यातील प्रत्येक मंगळवारी नवविवाहित स्त्रिया देवी गौरीची पूजा करतात. पूजनानंतर फुगड्या, झिम्मा, विविध पारंपरिक खेळ आणि ओव्या परंपरा असून रात्रभर कार्यक्रम केला जातो . मंगळागौरीच्या ओव्या या महाराष्ट्राच्या लोकसाहित्याचा अमूल्य ठेवा आहेत. या ओव्यांमधून स्त्रियांच्या भावना, श्रद्धा, नातेसंबंध आणि सांस्कृतिक परंपरा व्यक्त होतात. मंगळागौरीच्या ओव्यांमध्ये देवी गौरीची स्तुती, संसारातील सुखाची कामना, माहेर-सासरचे प्रेम, निसर्गाचे सौंदर्य आणि स्त्रियांच्या जीवनातील विविध अनुभवांचे सुंदर चित्रण आढळते. उदाहरणार्थ, पुढील ओव्या आजही अनेक ठिकाणी म्हटल्या जातात— "आली आली मंगळागौर, सोन्याच्या पायघड्या घालून। गौरी आली घरोघरी, सुख-समृद्धी घेऊन॥" "गौरी गौरी ये गं आई, तुझ्या चरणी मस्तक ठेवू। अखंड सौभाग्य लाभो आम्हा, अशी तुला विनवणी करू॥" "श्रावण आला हिरवा गार, दारी फुलला मोगरा। मंगळागौरीच्या ओव्यांनी, भरला आनंद सारा॥" ...
पैठणी साडी म्हणजे महाराष्ट्राचा समृद्ध सांस्कृतिक वारसा आहे . पैठणी साड्यांची मोहक रंगसंगती, आकर्षक नक्षीकाम आणि उत्कृष्ट हस्तकलेमुळे तिला "साड्यांची महाराणी" असे संबोधले जाते. महाराष्ट्रातील महिलांच्या आयुष्यात पैठणीला विशेष स्थान आहे. लग्नसमारंभ, धार्मिक उत्सव, मुंज, डोहाळजेवण किंवा इतर शुभकार्यांमध्ये पैठणी साडी नेसणे हा स्त्रियांच्या अतिशय आवडीचे आहे . मात्र ही सुंदर साडी तयार होण्यासाठी अनेक r दिवसांची मेहनत, कुशल कारागिरांचे कौशल्य आणि अत्यंत बारकाईने केलेले काम लागते. पैठणीचा इतिहास महाराष्ट्रातील औरंगाबाद जिल्ह्यातील पैठण या शहरावरून पैठणी साडीचे नाव पडले आहे. प्राचीन काळातीलसातवाहन राजांच्या काळात पैठण हे व्यापार आणि संस्कृतीचे महत्त्वाचे केंद्र होते. त्या काळात येथील रेशमी वस्त्रे आणि हातमागावरील साड्या देश-विदेशात प्रसिद्ध होत्या. काही काळानंतर पैठणीने स्वतःची एक वेगळी ओळख निर्माण केली आणि ही साडी "पैठणी" म्हणून जगभरात प्रसिद्ध झाली. पूर्वी राजघराण्यातील स्त्रिया आणि श्रीमंत कुटुंबातील महिला पैठणी नेसत असत. ...